آیا با وجود افزایش رقابتها، اعمال تنظیم مقررات بیشتر، منطقی است؟ از نظر اتحادیة GSM، این امر معقول و منطقی به نظر نمیرسد. در واقع سازگاری رگولاتوری با شرایط فعلی بهترین رویكرد قلمداد میشود. به نظر میرسد برای دستیابی به این اهداف، رگولاتورها باید بهدنبال اجرای طرحهای نوین خودتنظیمی باشند. در این مطلب، اصول مهمی كه اخیراً هیأت مشورتی رگولاتوری اتحادیه GSM بر آنها تأكید كرده است، به طور مختصر شرح داده میشود.
1- رگولاتور باید بكوشد كه میان منافع و هزینههای حاصل از اتخاذ یك رویكرد مداخلهگرایانه از یكسو و سازگاری رگولاتوری از سوی دیگر تعادل ایجاد كنند.
اگر چه اتخاذ یك رویكرد مداخلهگرایانه، مزایا و منافع كوتاهمدتی را به همراه دارد، اعمال آن در درازمدت، پیامدهای اقتصادی، رقابتی و حتی اجتماعی نامطلوب و اجتنابناپذیری را پدید میآورد كه در نهایت، توقف فعالیت و پویایی بازار را در پی خواهد داشت. در مجموع، به نظر میرسد كه بهكارگیری رویكرد رقابت برای دستیابی به كارامدی اقتصادی، كاراتر از رویكرد تنظیم مقررات باشد و به اینمنظور، رگولاتورها باید تداوم روند رقابت را در درازمدت ترغیب و تشویق كنند.
2- قوانین و مقررات رگولاتوری باید بر مبنای اهداف و سیاستهای تعریفشده پایهریزی شود و برای اینكه این اهداف عملی شوند، میزان این مقررات باید به حداقل برسد.
زمانیكه فضای رقابتی كارامدی پدید آید، یا اینكه پیشبینی شود كه در آینده بهوجود میآید، آنگاه باید رویكرد سازگاری رگولاتوری اتخاذ شود (البته با اعمال قانون رقابت كه تدابیر مناسبی را فراهم میكند.)
3- رگولاتورها باید به این موضوع توجه كنند كه بازارهای رقابتی "نرمال"، محدودة سود و عملكرد یك اپراتور را نشان میدهد؛ بنابراین رگولاتورها نباید در بازارهای رقابتی كه سود یك یا چند اپراتور، بیش از حدِ نرمال است، معیار قضاوت خود را سودهای غیرنرمال قرار دهد.
واقعیتهای موجود در بازار تلفن همراه حاكی از این است كه بعضی از اپراتورها در برگشت سرمایه موفقتر از اپراتورهای دیگر عمل میكنند. در این شرایط، اگر عملكرد رگولاتور بر اساس بیشترین میزان درآمدها باشد و بر مبنای همین معیار، به تنظیم مقررات بپردازد، آنگاه شركتهای كمفعالیتتر صدمه خواهند دید؛ این امر در درازمدت به تهدیدی برای توسعة رقابت تبدیل خواهد شد.
4- قوانین و مقررات رگولاتوری نه فقط باید با شرایط بازار منطبق باشد، بلكه باید میان دیدگاههای متفاوت نیز تعادل ایجاد كند.
برای مثال، وقتی كه در برخی از كشورهای دیگر، هزینههای رومینگ یا ترمینیشن تلفن همراه زیاد است، این موارد نباید به تنهایی معیار ارزیابی قرار گیرند؛ در واقع باید تمامی جوانب در نظر گرفته شود.
5- رگولاتورها باید به صورت عمومی و علنی پاسخگو باشند و واضح و شفاف عمل كنند.
مداخلة رگولاتوری فقط باید بعد از انجام مشاوره و رایزنی عمومی اعمال شود؛ این رایزنیها در اغلب موارد، تعیین شرایط و ارزیابی بازار و اقدامات اصلاحی بعدی رگولاتوری را در بر میگیرد.
6- دولتها باید شیوههایی را برای مجوزدهی اتخاذ كنند كه از سرمایهگذاری در حوزة تجهیزات زیربنایی جدید حمایت كند و افزایش رقابت را نیز در این بخش آسان سازد.
درپیش گرفتن روشهای اعطای مجوز ناهماهنگ به همراه شرایط متغیر و متفاوت مجوزدهی، بر انگیزة سرمایهگذاری در بازارهای ملی تأثیر میگذارد. روشها و سیاستهای مجوزدهی باید بهصورت سنجیده اعمال و اجرا شوند؛ زیرا این سیاستها نه فقط بر روند ورود اپراتورهای جدید به بازار، بلكه بر شرایط پس از ورود اپراتورها به بازار تأثیر میگذارد.
بهطور كلی برای اینكه نتایج مزایدهها، به بهبود شرایط منجر شود، باید دارای پیششرطهای جدی و سختی باشند؛ (البته همة شركتكنندگان در مزایدة باید از شرایط و تمهیداتی كه دولت وضع كرده است، مانند قیمتها و تغییرات آنها، به طور كامل مطلع شوند) برای برگزاری و سازماندهی مزایدهها، سیاستگذاران در وهلة اول باید به تخصیص كارامد منابع بیندیشند و پس از آن در پی افزایش مازاد درآمد دولت باشند.
7- اختصاص پهنای باند باید با هدف دستیابی به نتایج و منافع مطلوب ساختاری و رقابتی و دستیابی به كارامدی اقتصادی صورت گیرد و نه صرفاً برای كسب درآمدهای انحصاری در مخابرات.
8- تلاش برای توزیع امكانات و زیرساختهای مورد نیاز اپراتورها و بازار.
در بعضی از شرایط خاص، عواملی چون گسترش شبكههای پرسرعت، كاهش هزینههای غیرضروری و كم كردن تأثیرات محیطی نامساعد، میتواند به توزیع بهتر امكانات كمك كند. به همین نحو، رگولاتورها باید شرایطی را فراهم كنند كه اپراتورها بر سر موضوع توزیع امكانات به گفتگوهای تجاری بپردازند.
9- اعمال محدودیت برای توسعة شبكههای تلفن همراه، باید بر مبنای بررسیهای مستند و علمی صورت گیرد.
10- تدابیر و تمهیدات مناسب در برابر استفادة نادرست از اطلاعات محرمانة مشتركان.
بهمنظور نظارت بر اجرای این تدابیر، رگولاتورها باید از یك طرف، منافع مشتركان را در قبال حفاظت از اطلاعات محرمانة آنها را در نظر گیرند و از طرف دیگر، امكان دسترسی آسان و به موقع به خدمات و اطلاعات را برای آنها فراهم كنند.
منبع:www.gsmworld.com
ترجمه: طیف