
نویسنده : آرش کریم بیگی
ناشر: آزانس خبری ایستنا و خبرگزاری سلام و وبسایت آی تی ایران
شاید شما هم وقتی تیتر این گزارش را خواندید با خود گفتید "هنوز که موبایل اعتباری عرضه نشده که اینها کیفیتش را زیر سوال میبرند!" اما وقتی بدانید شبکه تلفن همراه دولتی تهران با دراختیار داشتن چیزی در حدود هزار آنتن BTS و پشتیبانی مالی و حقوقی نامحدود دولت و سازمانهای تابعه اش در جایابی و نصب این هزار دکل رادیویی در مکانهای عمومی و پشت بام ادارات و سازمانها و تجربه آزمون و خطای ده ساله، وضعیت سرویس دهی اش به بدنامی زبانزد خاص و عام است حتما شما هم به صداقت مجریان و کیفیت شبکه ای که قرار است تنها با 150 آنتن،آنهم فعلا فقط در سطح شهر تهران بناست در فاز اول و به یکباره به 500هزار مشترک خوشحالش (!) سرویس دهی کند و از طرفی دیگر مجریانش بارها و بارها در مجامع ، سخنرانی ها و مصاحبه هایشان وعده و تعهد سرویس مطلوب آنهم در 28 استان برای فاز اول به همراه سرویس های ارزش افزوده و روزآمد را داده بودند که حالا در نهایت نه خبری از 28 استان تحت پوشش اش نیست و نه زمزمه ای از آن سرویس های به روز وعده داده شده شک میکردید و از خود میپرسیدید "آیا شبکه تلفن همراه اعتباری قابل اعتماد است؟!"
از چهارشنبه گذشته (28 بهمن) به مدت سه هفته فرم ثبت نام در قرعه کشی تلفن همراه اعتباری در سه روزنامه پرتیراژ پایتخت منتشر شد، شهروندان تهرانی متقاضی استفاده از اولین دوره توزیع تلفن همراه اعتباری 20هزارتومانی تالیا میبایست با تکمیل و ارسال این فرمها به نشانی مجری طرح (مجتمع صنعتی رفسنجان) منتظر اعلام نامشان در بین 500هزار برنده ای که در قرعه کشی 21 فروردین 84 مشخص و در 7ام اردیبهشت 84 و همزمان با میلاد پیامبر اکرم (ص) اعلام خواهد شد باشند.
طبق اعلام مجری طرح واگذاری سیم کارتهای 20هزارتومانی تالیا که به همراه 20هزار تومان اعتبار اولیه و جمعا به مبلغ 40 هزار تومان عرضه خواهد شد از اواخر اردیبهشت ماه سال آینده (یعنی کمتر از سه ماه آینده) و حداکثر به مدت 30 روز کاری انجام خواهد شد.
معرفی تعاونی اسلامی مجتمع صنعتی رفسنجان :
وبسایت شرکت پیمانکار بازاریابی و فروش نخستین دوره سیمکارتهای اعتباری تلفن همراه کشور مجری طرح یعنی تعاونی اسلامی مجتمع صنعتی رفسنجان را اینچنین معرفی میکند : شركت تعاوني اسلامي مجتمع صنعتي رفسنجان در سال 1360 به منظور توليد محصولات صنعتي و كشاورزي تأسيس گرديد. اين مجتمع با جذب و هدايت سرمايه هاي حاصل از بخش كشاورزي به سمت توليدات صنعتي و انتخاب قالب تعاوني نقش بسيار مهمي در پيشرفتهاي عظيم شهرستان رفسنجان ايفاء نموده است. محصولات اين مجتمع علاوه بر بخش كشاورزي شامل : توليدات سلولزي، نساجي، شيميايي و كابل مخابرات مي باشد و در صنعت سيمان و چوب نيز به صورت مشاركت با شركتها، سرمايه گذاريهايي صورت گرفته است.
مناقصه مبهم :
اولین بار دکتر بهرامپور مدیرعامل وقت شرکت مخابرات ایران (که نسبت دوری با مهندس بهرامپور مدیرعامل مجتمع صنعتی رفسنجان و برنده مناقصه موبایل اعتباری داشت) در یک نشست خبری با روزنامه نگاران در 19ام شهریورماه سال 81 از برگزاری و اعلام نتیجه مناقصه موبایل اعتباری تا دو ماه دیگر خبر داد و بیان داشت: پس از اعلام، برنده مناقصه كار خود را شروع خواهد كرد و ظرف مدت ٦ ماه تا یكسال،شبکه سیستم سیمكارتهای اعتباری راهاندازی خواهد شد. در آن زمان دکتر بهرامپور به هیچ وجه فکر نمیکرد مناقصه و اجرای طرح تلفن همراه اعتباری ( و بعد از آن اپراتور دوم تلفن همراه) تبدیل به خبرسازترین و جنجالی ترین سوژه حوزه مخابرات و اقتصاد کشور شود. جزئیات و ابهامات نحوه برگزاری مناقصه و اعلام برنده ماهها سوژه اصلی صفحات اقتصادی و فناوری اطلاعات روزنامه ها و خبرگزاری های مطرح کشور بود و سیم کارت اعتباری هم بجای وعده شش ماه تا یکساله بهرامپور بناست با سه سال تاخیر و در اواخر اردیبهشت 84 عرضه شود!!!
روابط عمومی شرکت مخابرات ایران در آخرین روز فروردین 1382 (یعنی 5ماه دیرتر از زمان اعلام شده توسط دکتر بهرامپور) با تشریح و توجیه روند برگزاری مناقصه شرکت تعاونی اسلامی مجتمع صنعتی رفسنجان را به عنوان برنده مناقصه اعلام کرد و افزود: «شركت تعاونی اسلامی مجتمع صنعتی رفسنجان» با مشاركت «تله 2» سوئد، مشاورت شركت بینالمللی «میسون»، سرمایهگذاری خارجی «اینترنشنال بانك» و «كامویك» ـ كه بالاترین امتیاز فنی و كمترین قیمت را داشتند در تاریخ 30/1/82 برنده مناقصه عرضه دومیلیون سیم کارت تلفن همراه پیش پرداخته شناخته شد.
یک تعاونی برنده میدان رقابت غولهای مخابراتی
بنا بر اعلام روابط عمومی مخابرات ایران پس از اعلام مناقصه در رسانه ها 72 شركت مراجعه و اسناد فراخوان را خریداری كردند، اما در مهلت مقرر 35 شركت اسناد تكمیل شده را ارایه نمودند كه پس از بررسیهای متعدد و گسترده فنی و اقتصادی 8 شركت تأیید صلاحیت شدند. در ارزیابیهای مجدد پیشنهادهای 5 شركت مورد تأیید قرار گرفته و به مرحله گشایش پاكتهای پیشنهاد قیمت راه یافتند كه از میان آنها تعاونی اسلامی مجتمع صنعتی رفسنجان بیشترین امتیاز را کسب و برنده مناقصه شد.
طبق اعلام روابط عمومی شرکت مخابرات ایران به منظور سرعت بخشیدن و هدایت روند مناقصه و نیز شفافیت آن، كلیه مراحل اساسی زیر نظر كمیته راهبردی با عضویت نمایندگان قوه قضاییه، قوه مقننه، سازمان مدیریت و برنامهریزی کشور، وزارتخانههای امور اقتصادی و دارایی و اطلاعات، 2 تن از استادان بخش مخابرات دانشگاهها، 3 نفر از معاونان وزارتخانه و به ریاست سید احمد معتمدی وزیر پست و تلگراف و تلفن به پیش رفته و مورد تأیید قرار گرفته است که با توصیه این كمیته چند بار فرصت مجدد به شركتها برای حضور قویتر در مناقصه داده شد.
غولها دست خالی برگشتند
روابط عمومی شرکت مخابرات ایران نكات قابل توجه مناقصه یاد شده را حضور قوی شركتهای مطرح مخابراتی اروپایی و چند ملیتی به عنوان اپراتور، مشاور، سرمایهگذار و تولید كننده تجهیزات در مناقصه دانست كه از جمله به حضور غولهای مخابراتی ای چون تله2، SFR، ترك سل، میلی كام، موبیل كام، الوطنیه و اوجر به عنوان اپراتور، شركتهای نت كام، ایركام، سوفركام، میسون و نت2 و به عنوان مشاور گلف بانك، الوطنیه، اوجر، میلی كام، فوائ غانم، وام بروك، اینترنشنال بانك و كامویك به عنوان سرمایهگزار خارجی اشاره كرده بود که از بین آنها شرکت تعاونی رفسنجان برنده مناقصه شده بود!
شرکت مخابرات ایران در پایان اطلاعیه خود پیشبینی کرده بود این سیم کارتها در پایان همان سال (1382) واگذار شوند که البته همانطور که مطلع هستید آخرین وعده رسمی اعلام شده اواخر اردیبهشت 84 میباشد!
بعدها و در تاریخ 8 اردیبهشت ماه 1382 داوود زارعیان مدیرکل روابط عمومی شرکت مخابرات ایران در مصاحبه ایبا خبرنگار سرویس ارتباطات ایسنا با تشریح دست و پا شکسته سیم کارتهای پیش پرداخته (پری پید) درباره زمان واگذاری این سرویس گفت: پیشبینی شركت مخابرات در واگذاری تلفن همراه اعتباری، پایان امسال است!
وی درپایان همین مصاحبه درباره اظهار نظری مبنی بر اشكال قانونی در مناقصه تلفن همراه اعتباری و انتخاب یك شركت تعاونی با وجود نسبت خانوادگی با یكی از مسوولان شركت مخابرات گفت:« این مناقصه با حضور دستگاههای نظارتی انجام شده و تمامی ضوابط قانونی رعایت شده است و هیچ گونه ایراد قانونی نمیتوان به آن گرفت! »
تناقضات بیشتر میشوند :
- علیرغم چندین بار اعلام "اواخر سال 82" به عنوان زمان شروع واگذاری سیمکارتهای اعتباری توسط مدیرعامل شرکت مخابرات ایران، روابط عمومی شرکت مخابرات ایران، مدیرکل روابط عمومی و حتی شخص خود وزیر پست و تلگراف و تلفن (که در آن زمان در حال تدوین لایحه تغییر نام وزارتخانه اش به وزارت ارتباطات و فناوری اطلاعات بود) تا کنون (اواخر سال 83) تنها وعده آغاز واگذاری در اواخر اردیبهشت 84 داده شده است!
- در حالی که سید احمد معتمدی وزیر ICT کشور در سخنرانی افتتاحیه اش در همایش مدیران شرکتهای مخابرات استانهای سراسر کشور در تاریخ 6ام تیرماه 1382 قول واگذاری دومیلیون سیم کارت اعتباری تا پایان سال 82 در سراسر کشور را داده بود طبق آخرین اعلام مجری طرح تنها 500هزار سیمکارت اعتباری آنهم از طریق قرعه کشی از اردیبهشت 84 در بین متقاضیان توزیع خواهد شد که آنهم تنها در تهران آنتن خواهد داد!
- در تاریخ 3 تیرماه 82 یعنی سه روز قبل از وعده وزیر مهندس مسعود مقدس در مقام عضو هیئت مدیره شرکت مخابرات ایران و به مناسبت هفته دولت مصاحبه ای با سرویس ارتباطات خبرگزاری دانشجویان ایران انجام داد و طی آن گفتگو در خصوص وضعیت تلفن همراه اعتباری و زمان واگذاری آن ابراز داشت: "مناقصه آن برگزار شده و شركت برنده در حال تثبیت موفقیت خود و در مراحل انقعاد قرارداد باطرف خارجی است كه تا پایان امسال كار نصب تجهیزات آن شروع شده و واگذاری آن احتمالا از اوایل سال آینده شروع میشود" علیرغم اعلام این خبر در رسانه ها سه روز بعد سید احمد معتمدی وعده واگذاری 2میلیون سیم کارت اعتباری تا پایان همان سال را داده بود. بهتر بود مشاور مطبوعاتی وزیر یکی از چند روزنامه ای را که متن این گفتگوی مسعود مقدس را منتشر کرده بودند به وزیر نشان میداد تا در فاصله 3روز پارادوکسی اینچنینی به مردم و مطبوعات تحمیل نشود! البته در آن زمان کسی روی این تناقض حساس نشد!!!
- شرکت مخابرات ایران در تاریخ 17 اردیبهشت 82 با صدور اطلاعیه ای جزئیاتی از نحوه استفاده و شارژینگ، میزان دایری، زمان واگذاری، برنامه های توسعه و پیشینه پروژه را اعلام کرد که در آن با تاکید دوباره بر شروع واگذاری تا پایان سال 82 اعلام شد که "بر اساس مصوبه شركت مخابرات ایران قیمت واگذاری این نوع سیمكارت ٢٠٠ هزار ریال است كه شامل هزینه تهیه و توزیع و همچنین مبلغی به عنوان اعتبار اولیه برای مكالمه مشتركان است." در صورتی که طبق آخرین اعلام شرکت مخابرات ایران و همچنین تعاونی رفسنجان قیمت واگذاری این نوع سیمکارت 40 هزار تومان است که شامل 20 هزار تومان هزینه تهیه و توزیع و 20 هزار تومان اعتبار اولیه اجباری است. شرکت مخابرات ایران و همچنین تعاونی رفسنجان توضیحی در مورد این تناقض و تغییر رویه اعلام نکردند.
- بعد از گذشت دوسال شبهاتی درباره استفاده از دكلهای BTS موجود شبکه تلفنهمراه مخابرات توسط شركت برنده مناقصه سیمكارت اعتباری هنوز بی جواب مانده است.
- طبق اعلام بنا بود پس از انعقاد قرارداد شركت برنده تجهیزات خود را واردکرده و ظرف 4 الی 5 شبکه خود را راه اندازی و بعد از تایید توسط شرکت مخابرات و زیربار رفتن آزمایشی توسط مدیران مخابرات به عموم عرضه شود اما بر هر نابلد مخابراتی ای هم واضح و روشن است که طراحی و محاسبات پیچیده و زمان بر و انتخاب و عقد قرار داد و واردات و نصب و تست تجهیزات حتی برای یک شبکه محلی بی سیم هم بیش از 4-5 ماه زمان میبرد، چه رسد به طراحی و نصب و راه اندازی یک شبکه موازی تلفن همراه GSM آنهم در شهر بدقواره ای (از نظر مخابرات رادیویی) مثل تهران!
محاسبه،طراحی،نصب و راه اندازی 150آنتن BTS در سطح تهران بعلاوه نصب و راه اندازی مراکز HLR و BSC و خرده کاری های چون سیستم بیلینگ شبکه در طی 5ماه در دنیای مخابرات و غولهای صاحب تکنولوژی جهان سابقه نداشته چه رسد به تعاونی مجتمع صنعتی رفسنجان که تنها سابقه فعالیت مخابراتیشان (آنهم به گفته خودشان) تولید کابلهای مخابراتی بوده !!! مگر اینکه مهندسین جوان ولیاکام مجتمع صنعتی رفسنجان چشم امید به استفاده از دکلهای موجود شبکه دست و پاشسته موبایل تهران دوخته باشند ؟! البته استفاده از دکلهای موجود BTS مخابرات و حتی شبکه موجود نشدنی نیست اما نیاز به فرایند طراحی و مهندسی بسیار دقیقی دارد که در انحصار چند غول مخابراتی غربی است. البته استفاده از شبکه موجود تهران به عنوان زیرساخت اصلی یا کمکی شبکه موبایل اعتباری با توجه به ناکامی شبکه در ارائه یک سرویس بی دردسر به مشترکین خودش احمقانه ترین انتخاب ممکن است که البته خوشبختانه تاکنون از حد شایعه فراتر نرفته است. استفاده از دکلهای موجود BTS برای نسب سلولهای مستقل شبکه اعتباری بودن رعایت فرایند طراحی و مهندسی بسیار دقیق مورد نیاز هم شبکه موجود تلفن همراه تهران را مختل تر خواهد کرد و هم موجب اختلالات وحشتناکی از جمله کیفیت مکالمات صوت و DATA و سیستم نامبرینگ و handshaking مشترکین در حال حرکت در شبکه جدید و فعلی خواهد شد.
- اختلالت شبکه تلفن همراه کشور در تیرماه سال جاری به اوج خود رسید که هوشنگ همتی علت آن را اجرای عملیات عظیمی برای تغییر فرکانس شبکه تلفن همراه دولتی کشور از25 به 5/12 مگاهرتز عنوان کرد و دلیل آن را خالی کردن نیمی از فضای فرکانسی موجود را برای استفاده توسط اپراتور اعتباری تلفن همراه (تعاونی رفسنجان) و اپراتور دوم تلفن همراه کشور (ترک سل) اعلام کرد. با این وجود تا همین هفته پیش زمزمه های در عدم تحویل فضای فرکانسی به اپراتور اعتباری تلفن همراه که ظاهرا تا کنون تنها 45 BTS روی دکلهای مخابرات نصب کرده است به گوش میرسید.
- در بهمن ماه 1382 دکتر علی اکبر صنعتی در مقام مدیرعامل شركت مخابرات ایران عمدهترین دلیل تاخیر در امضای قرارداد تلفن همراه اعتباری را مشكلات داخلی مجتمع صنعتی رفسنجان عنوان كرد،اما مشخص نکرد با وجود این تعلل و تاخیر بلندمدت تعاونی رفسنجان چرا شرکت مخابرات اعمال فشار یا حتی رفتن به سراغ نفر دوم مناقصه را مطرح یا انجام نداده است؟!
- گردهمایی پروژه تلفن همراه اعتباری روز ٣٠ اردیبهشت ماه 83 با حضور ”دكتر معتمدی” وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات، ”مهندس بهرامپور” مدیرعامل مجتمع صنعتی رفسنجان، ”جری مابس” مدیر ارشد پروژه تلفن همراه اعتباری در ایران و ”مارك بیلز” از اعضای هیات مدیرهی شركت Tele2AB در محل سالن همایشهای بین المللی صدا و سیما برگزار شد. در این همایش ”جري مابس” مدير ارشد پروژهي تلفن همراه اعتباري در ايران گفت: شركت زيمنس توانايي تامين ٢ ميليون مشترك تلفن همراه را دارد و براي اين كار از خدمات tele2 و مشاورهي شركت نتكام هم استفاده ميكند. براي ٢ ميليون پروژه از نوامبر ٢٠٠٤ تا آگوست ٢٠٠٥ برنامهريزي كردهايم و تا اين تاريخ شبكه به طور كامل راهاندازي ميشود و در اين پروژه هدف ما اين است كه ظرفيت كارتهاي اعتباري را بالا ببريم. وی حتی گفت دو شركت tele2iran و مجتمع صنعتي رفسنجان حاضرند در زمان نياز به شركت مخابرات ايران كمكهايي در زمينه افزايش ظرفيت ارائه کنند !!!
- در همان همایش ”مهندس بهرامپور” مديرعامل مجتمع صنعتي رفسنجان در این گردهمایی نوید دستيابي به شبكه ای كارآمد با ظرفيت سرويس دهي كامل براي 30 ميليون مشترك در 3 سال آينده را داد و اضافه کرد "بر اساس برنامه زمانبدي شده مجري موظف است در سال اول، يك ميليون شماره تلفن همراه اعتباري را به مشتركين واگذار كند كه در اين فاز، تهران و مراكز 28 استان تحت پوشش اين سرويس قرار خواهند گرفت و در سال دوم ضمن تكميل عمليات سال اول تمامي كشور زيرپوشش قرار خواهد گرفت و ظرفيت به 2 ميليون مشترك افزايش خواهد يافت" اما آخرین اعلام روابط عمومی مجری پروژه واگذاری تنها 500هزار سیم کارت در فاز اول آنهم تنها در شهر تهران و وعده توسعه در حد توان در باقی شهرهای کشور در سالهای آینده است. ضمنا مهندس بهرامپور در آن همایش و در حضور وزیر ICT کشورمان ، شرکا و مشاورین خارجی اش زمان فاز اول واگذاری در تهران و مراکز 28 استان را پاییز سال جاری اعلام کرده بود.
- در همایش فوق جري مابس، مدير ارشد پروژهي تلفن همراه اعتباري اعلام کرد: 154 سايت انتخاب كردهايم و در اين زمينه مشاوره خوبي از طرف شركت مخابرات ايران و MIC داشتيم و 2 نطقهي سوئيچينگ نيز در تهران كه يكي در مركز امام و ديگر در مجتمع مخابراتي انقلاب اسلامي ميباشد را انتخاب كردهايم.اما باوجود گذشت 9ماه از آن زمان و شروع ثبت نام هیچ گزارشی از اجرایی شدن این طرحها داده نشده و تنها شایعه نصب تنها 45 سایت در محافل مخابراتی به گوش میرسد ؟!
- پیشتر اپراتور تلفن همراه اعتباری وعده امکان ارسال و دریافت تصاویر رنگی،انیمیشن،موسیقی و ویدئو کلیپ و کلا پیامهای چند رسانه ای (MMS) را داده بودند و حتی دكتر سيد احمد علمايي مديركل دفتر مشاركتهاي بخش غيردولتي و مجري سيمكارت اعتباري در شركت مخابرات ايران در گفتگو با ایسنا اعلام کرده بود که سيمكارتهاي اعتباري، قابليتهاي ويژهاي نسبت به
- طبق پیشبینی کارشناسان، بازار تلفن همراه اعتباری تهران در فاز اول تشنه حداقل 5میلیون سیم کارت است این در حالی است که مجری طرح در فاز اول یک دهم این رقم یعنی 500هزار سیم کارت (یا دقیقتر بگویم 570هزار سیمکارت) را آنهم در یک بازه زمانی حداقل سی روزه به بازار انبوه متقاضیان تزریق خواهد کرد و قطعا این باعث ایجاد یک بازار سیاه جدید در میان دلالان خیابان جمهوری خواهد شد و مجری طرح و شرکت پیمانکار بازاریابی و توزیع هنوز راهی برای جلوگیری از ثبتنام ها دروغین و غیرواقعی و انبوه توسط دلالان و بازارسازان و همچنین صداقت قرعه کشی را اعلام نکرده اند؟!
- سيمكارتهاي معمولي تلفن همراه در اختيار مشتركان قرار خواهند داد و با استفاده از تلفن همراه اعتباري، سرويس MMS و VMS نيز كه قابليت ارسال و دريافت تصاوير و عكس هم در اختيار قرار ميدهد قابل استفاده خواهد بود. وي در آن گفتگو تصريح كرده بود: شبكهي “پريپيد“ روي شبكه IN يا هوشمند قرار خواهد گرفت كه اين نكته سرويسهاي ارزش افزودهي زيادي براي شبكه و مردم به دنبال خواهد داشت و ٥ درصد مشتركان در اين شبكهي تلفن همراه ميتوانند از Gprs كه نسل ٥/٢ شبكههاي سيار است استفاده كنند و بدين ترتيب اين امكان ايجاد ميشود كه علاوه بر صوت، سرويس ديتا با سرعت بيشتري در اختيار مشتركان قرار داده شود، همچنين امكان ارتباط با اينترنت و استفاده از سرويسهاي اينترنت از طريق گوشي تلفن همراه فراهم خواهد شد و حداقل سرعت در اين مورد حدود ٣٠ تا ٣٥ كيلوبيت بر ثانيه است. این در حالی است که در جدول مشخصات و سرویسهای ویژه و ارزش افزوده ارئه شده در وبسایت تالیا هیچ نشانی از امکان ارسال و دریافت پیامهای چندرسانه ای (MMS) و یا GPRS ، اینترنت و حتی فکس و دیتا که در شبکه موجود هم ارائه میشود دیده نمیشود و فهرست سرویس های ویژه و ارزش افزوده اراده شده در این شبکه تقریبا عینا همان چیزی است که در شبکه تلفن همراه دولتی موجود با تعرفه های پایین تر ارائه میشوند.
- طبق اعلام مجری طرح در مرحله اول و تنها در تهران 150 آنتن BTS نصب میشود که تا پایان بهمن 84 به 260 آنتن خواهد رسید. شبکه تلفن همراه دولتی تهران در حال حاضر با وجود نزدیک به 1000 آنتن BTS وضعیت نابهنجار کنونی را دارد، مدیران شرکت مجری طرح مشخص نکردند 150 آنتن برای 500هزار مشترک در فاز اول توزیع و نهایتا 260 آنتن در بهمن 84 چطور میتواند سرویس کامل و مورد قبول وعده داده شده مهندس بهرامپور در مقابل وزیر و شرکا و مشاورین خارجیش را برای شهروندان تهرانی فراهم کند ؟!