سرعت نجومي توسعه و پيشرفت صنعت مخابرات بر كسي پوشيده نيست. بالطبع شبکه های صوت و دیتاي مخابرات به هم نزدیک شده و با همگراشدن آنها انواع مختلفی از سرویس های مخابراتی عرضه ميشوند.

در طول سالهای اخیر سرویس های ويژه و ارزش افزوده مختلفي توسط مراکز تلفنی دیجیتال به مردم واگذار شده است ولی بخاطر مشکلاتی همچون وابسته بودن این سرویس ها به سوئيچ ها و سيستم هاي مخابراتي مشکلات مربوط به تغییر و اصلاح سرویسها، کندی و محدوديت در ارائه آنها، قابلیت های محدود و توزيع نامناسب و ... باعث شده که طراحان سیستمهای مخابراتی به فکر راه حل های ساده تر، ارزان تر و همچنین سریعتر برای ارائه سرویس به مشتركان باشد.

 چيست ؟!INشبكه

Intelligent Network شبكه هوشمند ،   IN يا  يك سيستم يكپارچه براي ارائه سرويس ارزش افزوده و ويژه بر روي بستر شبكه مخابراتي موجود است كه ارائه سرويس هاي پيشتاز و ارزش افزوده مختلفي را در حداق زمان به مشتري را امكان پذير ميسازد.

 ،SSP ، مركز سوئيچينگ سرويس يا SCPشبكه هوشمند از چند عنصر فيزيكي مركز مديريت سرويس يا  شامل كنترل سرويس يا SCEPنقطه ايجاد سرويس يا  تشكيل شده است.SMP و از مزاياي شبكه هوشمند ميتوان به جدا سازي اعمال مربوط به سرويس از سوئيچ هاي تلفني به منظور يكنواخت كردن نحوه استفاده از آنها در گل شبكه ، ارائه و راه اندازي سريع سرويس ها ، افزايش ميزان تماس هاي موفق و در نتيجه درآمد اپراتور ، استفاده موثر و يكنواخت از منابع شبكه ، مديريت انعطاف پذير و فراگير بر كل شبكه و امكان كنترل پارامترهاي ارائه سرويس از طريق مشترك اشاره كرد.

شبكه  IN در ايران

نخستين شبكه هوشمند مخابراتي كشور در ديماه سال گذشته و همزمان با سالروز ميلاد حضرت امام رضا (ع) در استان خراسان راه اندازي شد.

در يازدهمين روز از ديماه 83 مهندس مصطفي شاهجويي“ (مديركل دفتر برنامه‌ريزي و كنترل برنامه‌هاي شركت مخابرات استان تهران) در گفت‌وگو با خبرنگار سرويس ارتباطات ايسنا اظهار داشت: مطالعات براي راه‌اندازي شبكه‌هاي هوشمند در كشور از دو سال پيش آغاز شده و در حال حاضر باتمام پيچيدگي‌ها آماده‌ي راه‌اندازي و افتتاح است. شاهجويي تاكيد كرده بود كه: هماهنگي‌هاي لازم براي افتتاح شبكه‌ي هوشمند در حال انجام است و شبكه‌ احتمالا اوايل اسنفد‌ماه سال جاري به بهره‌برداري خواهد رسيد. پيشنهادات براي تعرفه‌ها به مجمع رفته و حتما قبل از راه‌اندازي شبكه‌ي هوشمند اعلام خواهد شد.

هجدهم اسفند 83 مهندس خسروي (مديرعامل شركت مخابرات استان تهران) در مورد زمان راه اندازي شبكه IN تهران گفت : تعرفه‌هاي استفاده از سرويس شبكه‌ي IN يا هوشمند اخيرا به ما ابلاغ شده و در حال سياست‌گذاري براي به مزايده گذاشتن ارائه‌ي سرويس‌ها به مشتريان از طريق بخش خصوصي هستيم.

اما شبكه هوشمند تلفن ثابت تهران در اسفند 83 افتتاح نشد تا پايان تعطيلات سيزده روزه نوروز كه روابط عمومي شركت مخابرات استان تهران اقدام به انتشار تعرفه خدمات شبكه هوشمند كرد تا آنكه بالاخره  46 روز بعد مهندس خسروي (مديرعامل مخابرات تهران) خبر راه اندازي و شروع به كار شبكه هوشمند تلفن تهران را همزمان با روز جهاني ارتباطات اعلام كرد.

خسروي گفته بود: همان طور كه قول داده بوديم شبكه‌ي هوشمند از سال گذشته نصب و راه‌اندازي شد و ما منتظر هماهنگي پيرامون نحوه‌ي واگذاري و تعرفه‌ سرويس‌ها بوديم. اين در حالي بود روابط عمومي مجموعه مهندس خسروي 46 روز قبل رسما مشروح تعرفه سرويس هاي ارزش افزوده IN را اعلام كرده بود. البته در همان گفتگو خسروي تصريح كرده بود كه در مورد تعرفه‌ي واگذاري و استفاده از سرويس‌هاي شبكه‌ي هوشمند با كارشناسان مجمع مخابرات استان به توافق رسيده و بحث تعرفه‌ها نهايي شده است. در واقع اين بحث در مجمع مخابرات استان‌ها قطعي شده و ما نيز كار واگذاري سرويس‌ها بر اساس همين تعرفه‌ها را آغاز كرديم، اما تعرفه‌ها بايد توسط مجمع مخابرات كشور نيز به تصويب برسد كه در صورت تغيرات احتمالي آن را اعمال خواهيم كرد.

وي در مورد تجهيزات و زيرساخت هاي اين شبكه گفت: تجهيزات خريداري شده از شركت هواوي چين توسط خود پرسنل مخابرات و با نظارت شركت خارجي نصب و راه‌اندازي شده است.

تاخيرهاي مكرر در راه اندازي و واگذاري اين شبكه ، عدم برگزاري مناقصه براي خريد تجهيزات شبكه IN براي كل كشور و واگذاري آن بر عهده شركت هاي مخابرات استاني و عدم هماهنگي احتمالي بين شبكه هاي استاني و جزيره اي شدن اين سرويس ها از نكات مبهم راه اندازي شبكه هوشمند مخابراتي در ايران است.

سرويس هاي IN

در حال حاظر در محدوده مخابراتي استان تهران از مجموع ده سرويس ارزش افزوده وعده داده شده مبتني بر بستر intelligeng Network هشت سرويس ارائه ميشود كه فعلا تنها از طريق مراجعه متقاضيان به ساختمان مجتمع مخابراتي شاهد (واقع در اتوبان كردستان) قابل دستيابي است. (در مراكز تلفن محلي ارائه نميشود)

در زير به معرفي خدمات و تعرفه هاي هشت سرويس ارزش افزوده ارائه شده در شركت مخابرات استان تهران ميپردازيم :

- سرویس مکالمه اعتباری ( Prepaid service fined telephony ( PSFT) ) :

متقاضي بعد از خريد Scratch  كارتهاي اين سرويس از مراكز فروش و تماس با شماره تلفن رايگان سه رقمي اين سرويس بوسيله هر تلفن و وارد كردن شناسه كاربري و رمز عبور خود قادر به برقراري تماس شهري،بين شهري يا بين الملل خواهد بود و هزينه مكالمات از اعتبار كارتش كسر خواهد شد.

تعرفه خدمات اين سرويس با تعرفه مكالمات عادي مخابرات يكسان است مضاف بر اينكه ده درصد تخفيف هم براي اعتبار اين كارتها در نظر گرفته شده است. البته اين كارتها هنوز توزيع نشده اند!

- سرویس مکالمه رایگان   ( Free phone ) :

در این سرویس شرکت ها و سازمانها می توانند تقبل تماس هایی که به آنها زده می شود را بنمایند . در این حالت تماس گيرنده مکالمه هیچ گونه مبلغی را نمی پردازد و برای او ارتباط رایگان است.

اين سرويس به سبب انعطاف پذيري فوق العاده در مسيريابي و شارژ معكوس مكالمات و قابليت سفارشي شدن شروط برقراري تماس و بار رواني و تبليغي آن يكي از مهمترين سرويس هاي ارزش افزوده ارائه شده روي بستر IN ميباشد.

سرويس مكالمه رايگان مناسب سازمانها و شركت هايي دولتي و خصوصي است كه نياز به گردآوري و تهيه نظرات،پيشنهادات،انتقادات و ديدگاههاي مشتريان و مراجعينشان را دارند ميباشد.

از قابليت هاي اين سرويس ميتوان به انتقال تماس هاي ورودي در هنگام اشغال يا عدم پاسخگويي،محدود كردن ناحيه تماس گيرنده،صندوق پيام صوتي،مسيريابي مبتني بر زمان،تعريف رمز عبور،مسيريابي بر اساس منطقه جغرافيايي تماس گيرنده،توزيع مكالمات بر اساس كد مقصد و امكان محدود سازي تعداد مكالمات همزمان اشاره كرد.

تعرفه اين سرويس هزينه پالس مكالمات ورودي بعلاوه ده هزار تومان براي فعال سازي سرويس است.

-         سرویس شبکه خصوصی مجازی ( Virtual private network ) :

سازمانها،ادارات و شركتهاي دولتي و خصوصي با استفاده از سرويس VPN بر روي بستر تلفن ثابت ( PSTN ) قادر به تشكيل يك شبكه مجازي خصوصي براي خود خواهند بود. در اين سرويس هر ايستگاه داراي يك شماره داخلي اختصاصي خواهد بود و براي برقراري تماس با مقصدي خارج از شبكه VPN كاربر بايد شماره شناسايي و رمز عبوري را وارد كند. اين سرويس شبكه IN در حقيقت يك شبكه تلفن داخلي (سانترال) را براي متقاضي فراهم ميكند منتها در ابعاد يك استان و ميان دفاتر و شعب مختلف سازمان.

از قابليت هاي ويژه اين سرويس ميتوان به امكان انتقال مكالمات از يك مشترك به مشترك ديگر VPN ، شماره گيري اختصاري ، تعريف شماره شناسايي ويژه ، مستثني كردن شماره داخلي يا خارجي از VPN ، برقراري مكالمه از طريق ايستگاه اپراتور ، صندوق پيام هاي صوتي و محدود سازي تماس هاي همزمان اشاره كرد.

هزينه اين سرويس مبلغ پالس مكالمات داخلي بعلاوه 15 درصد هزينه شارژ است.

- شماره اختصاري ( Personal Number Service ) :

با استفاده از اين سرويس مشترك امكان ارجاع يك شماره IN را به هر شماره اي از شبكه را دارا خواهد بود.

اعمال تغيير در هدايت شماره IN مشترك از هر تلفني در هر كجاي شبكه مقدور است.

هزينه اين سرويس 15 درصد مبلغ كل مكالمه ورودي است.

-  سرویس شماره فراگیر ( Universal Access Number) :

اين سرويس براي شركتها،سازمانها و كسب و كارهاي خدماتي مانند آتشنشاني ، اورژانس ها و حتي اغذيه فروشي ها قابل استفاده است. صاحب سرويس تنها يك شماره را به عنوان شماره تلفن خود به مشتريانش اعلام ميكند ولي به محض شماره گيري شبكه هوشمند تماس ورودي را به نزديك ترين شعبه به محل تماس گيرنده هدايت ميكند.

هزينه استفاده از اين سرويس 15 درصد مبلغ پالس ورودي ميباشد.

- مشاوره تلفنی ( Premium rate ) :

این سرویس امکان برقراری ارتباط تلفنی را با مشاورین مختلف ایجاد می کند. در این حالت مکالمه کننده و متقاضی مشاوره به ازای هر پالس مبلغ بیشتری می پردازد که شرکت مخابرات این مبلغ را به مشاور پرداخت خواهد کرد و هزینه مربوطه را از مشاور دریافت خواهد کرد.

مخابرات 15 درصد از كل مبلغ حق المشاوره را بعنوان هزينه ارائه اين سرويس دريافت ميكند.

- رای گیری تلفنی ( Televoting ) :

اين سرويس مناسب برگزاري نظرسنجي،راي گيري و مسابقه هاي تلفني است! در اين سرويس تماسهاي ورودي به يك شماره خاص هدايت ميشوند و در آن تماس گيرنده نظر،راي يا پاسخ خود را بوسيله صفحه كليد تلفن يا صداي خود اعلام و در سيستم به ثبت ميرساند. صاحب سرويس هم در هر لحظه و بصورت بلادرنگ از طريق خط تلفن و كلمه عبور ميتواند از آخرين نتيجه نظرسنجي،راي گيري يا مسابقه خود مطلع شود.

محدود سازي ناحيه تماس هاي ورودي،محدوديت براي شركت هر مشترك در نظر سنجي يا مسابقه،محدوديت مدت زمان برگزاري و امكان آمار گيري بلادرنگ از ويژگي هاي ممتاز اين سرويس است.ضمن اينكه برقراري اين سرويس رايگان است و مخابرات تنها از پالس تماس هاي ورودي درآمد كسب ميكند.

- سرویس انتقال شماره ( Number Protability ) :

این سرویس زمانی ارائه می شود که شخص محل تجارت یا منزل خود را تغییر می دهد و مایل است برای مدت مشخص مردم به همان تلفن قبلی زنگ زده و با وی تماس بگیرند تا بتوانند شماره های جدید را اعلام نمایند. تغيير شماره ممكن است در سطح كشور يا از اپراتوري به اپراتور ديگر ويا حتي در نوع ارتباط باشد.

برقراري دائمي اين سرويس 50 هزار تومان بعلاوه 15 درصد پالس تماس هاي ورودي است. اما هزينه برقراري يكساله اين سرويس ده هزار تومان است.