مجتمع صنعتی رفسنجان یا مجری طرح عرضه سیم کارت اعتباری شرکت مخابرات ایران که حالا دیگر همه ما آن را با نام تجاری "تالیا" میشناسیم از چند منظر در حوزه مخابرات کشور پیشکسوت و بعضا بی همتاست:

1- پیشکسوت در ورود به مخابرات دولتی
تالیا اولین مشارکت چشمگیر بخش خصوصی در حوزه مخابرات دولتی در کشوری است که تا چندی پیش مخابراتش در انحصار مطلق حکومت بود. به زبانی دیگر، تالیا محصول اولین برون سپاری بزرگ مجموعه فوق دولتی مخابرات میباشد و از این منظر یک پیشکسوت بزرگ بحساب می آید، البته اگر خوشبینانه از نسبت فامیلی دکتر علیرضا بهرامپور –مدیرعامل وقت شرکت مخابرات ایران و برگزار کننده مناقصه  "انتخاب پیمانکار اپراتور شبکه تلفن همراه اعتباری"- با مهندس حسین بهرامپور –مدیرعامل تعاونی اسلامی مجتمع صنعتی رفسنجان و مجری شبکه تالیا- که در زمان خود حرف و حدیث های زیادی را به همراه داشت صرفنظر کنیم.

2- پیشکسوت در مصداق ضعف بخش خصوصی
مجتمع صنعتی رفسنجان بعنوان برنده این مناقصه در قرارداد خود با شرکت مخابرات ایران متعهد شده بود تا 2 میلیون سیم کارت در 28 مرکز استان کشور را با کیفیت سرویس دهی تضمین شده و تا 28 بهمن 84 عرضه کند ولی هرگز این اتفاق بوقوع نه پیوست و تنها توانست کمتر از هفتصدهزار سیم کارت در چندشهر توزیع کند و بابت اختلالات و کیفیت نامناسب سیم کارتهای خود در ماههای اولیه بارها "آه" از نهاد مشترکانش درآورد.

بدقولی و عدم اجرای تعهدات تالیا در زمان مقرر با توجه به ابعاد پروژه و اهمیت آن در افکار عمومی باعث شد تا همیشه تالیا بعنوان بهترین "مصداق" و یا حتی "بهانه" برای تاکید بر ضعف و بدقولی بخش خصوصی در حوزه مخابرات از سوی برخی مدیران دولتی برگزیده شود، چرا که با فرارسیدن 28 بهمن 85 درست یک سال از پایان مهلت دوساله تالیا برای عرضه دو میلیون سیم کارت در 28 مرکز استان کشور میگذرد.

3- پیشکسوت در فرصت سوزی
از زمان اعلام مجتمع صنعتی رفسنجان بعنوان برنده مناقصه عرضه سیم کارت های اعتباری شرکت مخابرات ایران روال فرصت سوزانه عجیبی در این پروژه آغاز شد: روابط عمومی شرکت مخابرات ایران در آخرین روز فروردین طی اطلاعیه ای با تشریح و توجیه روند برگزاری مناقصه اپراتور تلفن همراه اعتباری "شرکت تعاونی اسلامی مجتمع صنعتی رفسنجان" را به عنوان برنده مناقصه اعلام کرد و افزود: «شركت تعاونی اسلامی مجتمع صنعتی رفسنجان» با مشاركت «تله 2» سوئد، مشاورت شركت بین‌المللی «میسون»، سرمایه‌گذاری خارجی «اینترنشنال بانك» و «كامویك» ـ كه بالاترین امتیاز فنی و كم‌ترین قیمت را داشتند  در تاریخ 30/1/82 برنده مناقصه عرضه دومیلیون سیم کارت تلفن همراه پیش پرداخته شناخته شد. اما  قرارداد نهایی میان طرفین در تاریخ ۸۲/۱۱/۲۸ امضا شد و همان زمان دکتر علی اکبر صنعتی در مقام مدیریت عاملی وقت شركت مخابرات ایران عمده‌ترین دلیل تاخیر در امضای قرارداد تلفن‌ همراه اعتباری را "مشكلات داخلی مجتمع صنعتی رفسنجان" عنوان كرد.

اتلاف 10 ماه زمان برای امضا قرارداد از لحظه اعلام مجتمع رفسنجان بعنوان برنده مناقصه را با مواردی نظیر "عقب نشینی و یا کم رنگ شدن برخی شرکا" و "افتتاح رسمی شبکه در یک سال و سه ماه بعد از زمان عقد قرارداد (چهارم خرداد 1384)" جمع ببندید تا نسبت به"پیشکسوتی تالیا در فرصت سوزی" قانع شوید. البته اگر بیاد داشته باشید که تالیا همزمان فرصتهای نظیر "بازار بکر، بی رقیب و پر عطش" سیم کارت اعتباری در کشور پیش از عرضه سیم کارت های ارزان پیش و پس پرداختی ایرانسل، ثبت نام سیم کارت های اعتباری مشابه شبکه تلفن همراه دولتی کشور در 1016 شهر تنها با پرداخت 1000 تومان و کاهش بهای ثبت نام و بهینه سازی کیفیت شبکه سیم کارت های پس پرداخته شرکت ارتباطات سیار دیگر نسبت به فرصت سوزی بزرگ تالیا در بازار پرعطش سیم کارت کشور آه از نهادتان بدر خواهد آمد.

4- پیشکسوت در پرداخت جریمه
طبق قرارداد و با توجه به عدم انجام تعهدات در موعد مقرر (و حتی پس از آن) مجتمع صنعتی رفسنجان –بعنوان پیمانکار- موظف به پرداخت جریمه به کارفرمای خود یعنی شرکت مخابرات ایران میباشد.

بعنوان آخرین اظهار نظر مهندص صابر فیضی –مدیرعامل محجوب شرکت مخابرات ایران- طی مصاحبه ای تصریح کرد: تالیا وقت طلایی خود را از دست داده است،با ورود ایرانسل و فروش سیم‌کارت pre paid طبیعتا بازار تحت تاثیر قرار خواهد گرفت و در شرایط کنونی، تالیا با تعداد مشترکان خود به فعالیت ادامه می‌دهد، البته به دلیل وجود تاخیر در کار، جرائمی پیش‌بینی شده که باید محاسبه و پرداخت شود. کارفرمای تالیا در آن مصاحبه با ناراحتی گفت: در صورتی که تالیا در این مدت موفق عمل می‌کرد، هم‌اکنون در داخل کشور شش میلیون سیم‌کارت pre paid فعال شده بود.

همچنین چندی پیش و دیوان محاسبات کشور اعلام کرد باتوجه به بررسی های کارشناسی انجام ‏گرفته، تأخیر در انجام و عدم اجرای به موقع تعهدات تالیا باعث گردیده که شرکت مخابرات ‏ایران از 652/322/508/475/1 ریال درآمد محروم گردد که مبنای محاسبه رقم مذکور در ‏واقع همان مفاد بند 2-1 از ماده 6 قرارداد می‌باشد که در این خصوص بررسی‌های به ‏عمل آمده، حاکی از آن است که عدم کسب درآمد مذکور به جهت اهمال‌کاری و قصور در ‏نظارت صحیح و کافی بر اجرای پروژه و همچنین عدم پیگیری و اعلام به موقع تأخیرات ‏مراحل انجام کار به مراجع ذیصلاح از سوی مسئولان وقت شرکت مخابرات ایران بوده ‏است که از مصادیق بند (هـ) ماده 23 قانون دیوان محاسبات کشور می‌باشد.‏

تالیا دیر یا زود باید جرایم ناشی از تاخیراش را به پیمانکار خود بپردازد، البته با ظهور و گسترش سطح خدمات رقبای چون سیم کارت های پس و پیش پرداخته ایرانسل جرایم و زیان های ناشی از این تاخیرها بلادرنگ به خود مجتمع صنعتی رفسنجان و طبیعتا سهامدارانش وارد شده و میشود.

البته پس از اظهارات مدیرعامل شرکت مخابرات ایران  سخنگوی تالیا، در خصوص اخذ جریمه از تالیا به جهت تاخیر در عمل به تعهدات، گفت: در خصوص اخذ جریمه از تالیا به جهت تاخیر در عمل به تعهدات، گفت: ما از جریمه استقبال می‌کنیم و دلیل عدم تعهد به عملکردمان را به صورت شفاف توضیح خواهیم داد.

5- پیشکسوت در صعود و نزول
تالیا به سبب نیاز بازار به سرعت و به شدت در بازار سیم کارت جا افتاد، صف های طویل در مقابل ایستگاههای ثبت نام و توزیع تالیا و همچنین قیمت بالای این سیم کارت ها در بازار آزاد مصداق این حقیقت است اما حالا با عرضه سیم کارت های پس پرداخته ایرانسل، کاهش بهای ثبت نام سیم کارت های پس پرداخته شرکت ارتباطات سیار، عرضه سیم کارت های اعتباری ایرانسل که مزیت های نسبی ای همچون سطح پوشش گسترده تر، بهای ارزان تر سیم کارت، بهای تعرفه ارزانتر مکالمات، سرویس های ارزش افزوده متنوع و نوین همچون GPRS و از همه مهمتر دائمی بودن این سیم کارت ها عدم اعمال محدودیت زمانی برای سلب امتیاز و همچنین عرضه سیم کارت های اعتباری شرکت ارتباطات سیار با تعرفه مشابه تالیا با امکان سرویس دهی در همه 1016 شهر کشور دیگر دلیلی برای خرید سیم کارت تالیا باقی میگذارد؟ کدام عقل سلیمی دیگر تالیا را به سیم کارت های ارزان ایرانسل و شبکه گسترده MCI ترجیح میدهد؟

تالیا با فرصت سوزی و مدیریت غلط فنی،تجاری و رسانه ای اش امکان کسب "سهم بازار مناسب" در دوران "بکارت بازار و یکتاییش در حوزه سیم کارت اعتباری" را از خود سلب کرد و حالا دیگر باید با همین چندصد هزار مشترک بشدت مستعد مهاجرتش سر کند. تالیا متاسفانه در حال تبدیل شدن به یک "پیشکسوت شکست خورده" و یک "تجربه ناموفق مشارکت بخش خصوصی با بخش دولتی در حوزه ارتباطات سیار" است.

در این زمینه از آرشیو ایستنا:
- رقیبان نفس گیر تالیا
- قوز بالاقوزی به نام تالیا