احتمال خرید سهام مخابرات از سوی بنیاد تعاون سپاه جدی شد

نوشته: سارا احمدی
منبع: تهران امروز


با نزدیك شدن به زمان برگزاری بزرگ‌ترین معامله تاریخ بورس كشور زمزمه‌ها مبنی‌بر خریداران احتمالی این سهم در بورس افزایش می‌گیرد.
واگذاری 51 درصد از سهام مخابرات در حالی به 18 شهریور موكول شده كه پیش از این سه‌بار دیگر نیز مقرر شده بود تا برای واگذاری سهام این شركت و خصوصی شدن مخابرات در بورس اقداماتی صورت گیرد كه هر بار به دلایل متفاوت این امر به تاخیر افتاد و این بار اما معاون واگذاری و امور حقوقی سازمان خصوصی سازی پس از آنكه یك‌سال از زمان مطرح شدن واگذاری سهم می گذرد، زمان قطعی واگذاری سهام مخابرات در بورس را 18 شهریور عنوان كرده و براساس گفته وی همه شركت‌های واجد شرایط باید تا 11 شهریور همه مدارك لازم را ارائه كنند تا به این ترتیب و براساس پروانه‌ای که برای ورود مخابرات به بورس تنظیم شده همه چیز از تلفن ثابت، موبایل، ارتباطات دیتا و زیرساخت‌های آن را به‌طور یکجا از انحصار بخش دولتی به بخش خصوصی منتقل كنند.
البته این نوع انتقال كامل از بخش دولتی به خصوصی ادعایی است كه از سوی دولتی‌ها مطرح می‌شود اما كارشناسان مخابرات از واقعیت دیگری خبر می‌دهند به‌طوری‌كه کارشناسان صنعت مخابرات کشور معتقدند که لااقل تا شش سال آینده این انحصار در مخابرات کشور وجود خواهد داشت.
بر این اساس اگرچه نمی‌توان این روزها را به‌عنوان روزهای پایانی دولتی بودن سهام مخابرات عنوان كرد اما درنهایت پس از یك‌سال بخش خصوصی امیدوار است كه بتواند سهم اندكی از مخابرات كشور را از آن خود كند.اگرچه بیش از هر چیز پذیرش اهلیت خریداران توسط نهادهای دولتی دارای اهمیت است.
اگرچه سازمان خصوصی‌سازی یک سال پس از آنکه بلوک پنج‌درصدی شرکت مخابرات ایران در بورس عرضه شد، بالاخره تصمیم گرفت بیش از 50 درصد سهام آن را به بخش غیردولتی واگذار کند تا اپراتور اول مخابرات ایران همچون اپراتور دوم، سهامدارانی خارج از قوه مجریه داشته باشد اما همان‌گونه كه سهامداران واقعی اپراتور دوم نیز بخش خصوصی واقعی نیستند این احتمال در مورد اپراتور اول بیش از پیش خریداران سهام را نگران كرده است.
این نگرانی‌ها زمانی افزایش می‌یابد كه زمزمه‌هایی مبنی‌بر معین بودن خریدار نهایی سهام مخابرات در بورس نیز مطرح می‌شود چرا كه با وجود ابلاغ سیاست‌های كلی اصل 44 طی 4 سال گذشته روند واگذاری‌ها به‌گونه‌ای بوده كه اگرچه در نهایت سهام یك شركت به یك یا دو شركت مربوط به بخش خصوصی واگذار شده اما در نهایت همه آن شركت‌ها در انحصار همفكران دولت بوده‌اند. به‌عنوان مثال می‌توان به واگذاری سهام شركت صدرا میان قرارگاه خاتم و شركت توسعه سرمایه‌گذاری اشاره كرد كه درنهایت مشخص شد كه هر دوی این شركت‌ها از زیرمجموعه‌های شركت‌های وابسته به سپاه محسوب می‌شده‌اند.
در این میان اما در فهرست شركت‌های پیشنهاددهنده برای خرید سهام شركت مخابرات نام شركت‌هایی به‌چشم می‌خورد كه در فهرست شركت‌های زیرمجموعه سپاه هستند و برخی منابع آگاه نیز از قطعی بودن واگذاری بخش زیادی از سهام مخابرات به این شركت خبر می‌دهند.
واگذاری سهام مخابرات به شركت‌های تحت نظارت وابسته دولت در حالی مطرح می‌شود كه چگونگی شركت خریداران سهم همواره یكی از موارد اصلی مطرح شده در واگذاری سهام این شركت بوده و بر این اساس در زمان واگذاری سهام این شركت به‌جای قیمت بالاتر دولتی‌ها اهلیت شركت خریدار را موردنظر قرار داده و بر آن تاكید كرده‌اند.
بر این اساس و با نگاهی گذرا به شكل واگذاری‌های صورت گرفته طی سال‌های گذشته و در دولت نهم بیش از پیش احتمال واگذاری سهام مخابرات به شركت‌های وابسته به دولت را قطعی نشان می‌دهد.گفته می‌شود کنسرسیومی متشکل از شستا، بنیاد تعاون سپاه و یک شخص حقیقی خواستار خرید بلوک 50+1 درصدی مخابرات هستند که البته شنیده‌ها حاکی از آن است که این شخص یک فرد چینی است که به‌وسیله یک فرد ایرانی قصد خرید این بلوک را دارد.
در این فهرست البته نام شركت‌هایی همچون شرکت سرمایه‌گذاری مهر اقتصاد ایرانیان كه در حال حاضر فعال‌ترین شركت در بازار بورس است را نیز می‌توان دید كه این شرکت متعلق به موسسه مالی و اعتباری مهر است که به بسیج تعلق دارد.
شركت شستا - شرکت سرمایه‌گذاری تامین اجتماعی - نیز که تا همین چند ماه پیش با تشکیل شرکت تامین تلکام توانسته بود، برنده اپراتور سوم تلفن همراه ایران شود، به ناگهان همه چیز را از دست داد.
در این بین علاوه بر شركت‌های داخلی اما بازاریابی‌های گسترده جهانی مسئولان برای فروش سهام سبب شد تا ابراز تمایل اپراتورهای روسی، عربی و اروپایی یا حتی پولداران جهان برای خرید سهام مخابرات ایران، اخباری باشد که این روزها بسیار شنیده می‌شود. حتی به‌تازگی نیز نمایندگی‌های ایران در تركیه، سوئد و مالزی برای معرفی فرصت‌های سرمایه‌گذاری در مخابرات ایران اعلام آمادگی كرده‌اند.
این در حالی است که براساس مصوبه دولت مبنی‌بر عرضه بلوكی سهام مخابرات، شركت‌های خارجی می‌توانند تا 49 درصد سهام این شرکت بزرگ را خریداری كنند.
تعاون سپاه، خریدار نهایی
با این وجود اما برخی منابع آگاه تنها یك نام را به عنوان خریدار نهایی سهام مخابرات می‌دانند و آن هم بنیاد تعاون سپاه است و حتی برخی منابع آگاه در گفت‌و‌گو با «تهران‌امروز» برگزاری مزایده در بورس را نیز به‌نوعی غیرواقعی می‌دانند و معتقدند كه از هم‌اكنون سهامدار مخابرات كاملا مشخص است و شركتی جز تعاون سپاه نخواهد بود.بنیاد تعاون سپاه در سال 1367 تاسیس شد و از مهم‌ترین مدیران این بنیاد در دهه 70 می‌توان به اکبر غمخوار و محسن رفیق‌دوست اشاره کرد.
موسسه صندوق پس‌انداز و قرض‌الحسنه انصارالمجاهدین (موسسه مالی اعتباری انصار) وابسته به این بنیاد است.بنیاد تعاون سپاه هم‌اکنون 45 درصد سهام گروه بهمن، چهار درصد سهام گروه سایپا و 25 درصد سهام پتروشیمی کرمانشاه را در اختیار دارد. همچنین این بنیاد در بورس بسیار فعال است و سهام برخی شرکت‌های بورسی چون شرکت باما را در اختیار دارد.از جمله شرکت‌های معروفی که صد‌در‌صد سهام آنها متعلق به بنیاد تعاون سپاه است می‌توان به شركت كشت و صنعت شاداب خراسان، شرکت خدمات هوایی پارس و صنایع غذایی مائده اشاره کرد.
شركت مخابراتی و الکترونیکی موج‌نصر‌گستر تنها شرکتی است که مالکیت آن را این بنیاد در اختیار دارد و به مسائل مخابراتی مربوط است.
بر این اساس و در صورت درست بودن و قطعی بودن خرید سهام شركت مخابرات توسط یكی از شركت‌های زیرمجموعه سپاه می‌توان گفت كه دولت مخابرات را به‌عنوان یك بخش حیاتی به همراه ترین نهاد نزدیك به خود
واگذار می‌كند.چنانچه اهمیت در دست داشتن مخابرات برای دولت طی ماه‌های گذشته و كاملا مشخص شد و بر این اساس نمی‌توان خوش بین بود كه دولتی‌ها به این راحتی یكی از مهم‌ترین شركت‌های زیرنظر خود را به بخش خصوصی غیروابسته به دولت واگذار كنند كه به گفته خود آنها اهلیت این شركت نیز برای آنها كاملا محرز است.
شاید بر همین اساس است كه طی یک‌سال اخیر خصوصی‌سازی شرکت مخابرات ایران برابر اصل 44 قانون اساسی و ورود دومین شركت تامین‌كننده بودجه جاری کشور پس از نفت به تالار بورس اوراق بهادار، به جنجال‌برانگیزترین بحث در حوزه اقتصادی کشور تبدیل شده است.شرکت مخابرات ایران سال 1350 با سرمایه‌ای بالغ بر پنج میلیارد ریال تاسیس شد. هم‌اکنون این شرکت شامل شرکت مخابرات ایران، شرکت‌های مخابرات استانی و شرکت ارتباطات سیار است و تعداد نیروی انسانی شاغل در آن و شرکت‌های زیرمجموعه 47 هزار و 20 نفر اعلام شده است. از سوی دیگر میزان سرمایه این شركت برای واگذاری در بورس در حال حاضر به بیش از سه‌و‌نیم میلیارد دلار رسیده است.


واگذاری سهام مخابرات به شركت‌های تحت نظارت و همفكر دولت در حالی مطرح می‌شود كه چگونگی و شركت خریداران سهم همواره یكی از موارد اصلی مطرح شده در واگذاری سهام این شركت بوده و بر این اساس در زمان واگذاری سهام این شركت به‌جای قیمت بالاتر دولتی‌ها اهلیت شركت خریدار را موردنظر قرار داده و بر آن تاكید كرده‌اند


​​