به گزارش ایسنا، بیش از صد شركت ارائه‌دهنده خدمات VOIP از اواخرخردادماه سال جاری، تنها از طریق سه پیمانكار شركت ارتباطات زیرساخت به مشتریانشان خدمات ارائه می‌دهند و همین موضوع بعضا اعتراض این شركتها را به دنبال داشت.

تلفن اینترنتی سرویسی است که در چند سال اخیر به موازات ارائه دیگر سرویس‌های اینترنتی بسیار سریع جایگاه خود را در بازار مصرف ایران تثبیت كرد و هم‌چنان نیز به لحاظ تعداد مصرف‌کنندگان رو به گسترش است، با استفاده از این سرویس می‌توان تماس‌های بین‌المللی را با هزینه مناسب و همانند برقراری ارتباط مستقیم مخابراتی تنها با یک خط تلفن و خرید خدمات از یک سرویس دهنده تلفن اینترنتی برقرار كرد.

VOIP به‌معنی صوت (صدا) برروی خطوط IP است و این تکنولوژی در شبکه‌های ارتباطی و از جمله اینترنت توسط سیستم‌های سخت‌افزاری که VOIP Gateway نامیده می‌شوند فراهم می‌شود.

نحوه برقراری ارتباط نیز همانند بقیه تماس‌های IP (عموما TCP/IP) در شبکه‌های محلی و یا جهانی است، برقراری ارتباط بین VOIP Gatewayهای مستقر در سراسر دنیا که منجر به ارائه جداول مسیرهای اینترنتی (Routing Tables) مربوط به پیش شماره هر کشور می‌شود، برعهده یا اصطلاحا اپراتورهای بین‌الملل است.

اما در ایران انتخاب سه شركت كه اكنون كار ارایه این سرویس را برعهده دارند ماجرا و حرف و حدیث‌هایی با خود داشت؛ شركت ارتباطات زیرساخت برای نخستین بار آگهی فراخوان شناسایی پیمانكار مخابرات بین‌الملل را در خرداد ماه 86 منتشر و مجدداً آن را در تیرماه 86 تمدید كرد.

پس از آن مدیر عامل شرکت ارتباطات زیرساخت در آبان‌ماه 86 طی مصاحبه‌ای که در رسانه‌ها منتشر شد، اعلام کرد که زیرساخت مزایده تبادل ارتباطات بین‌الملل را برگزار می‌کند و در همان زمان به شرکت‌های فعال در عرصه VOIP - تلفن اینترنتی - پیشنهاد داد، کنسرسیومی تشکیل دهند و در این مزایده شرکت کنند. سرانجام در اسفندماه 86 آگهی این مزایده در روزنامه‌ها منتشر و تا 17 فروردین‌ماه 87 تمدید شد.

اما در مقابل انجمن شرکت‌های اینترنتی و سازمان نظام صنفی رایانه‌یی کشور، دو نهاد صنفی که اغلب شرکت‌های فعال در عرصه VOIP در آن‌ها عضویت دارند، اعتراضاتی به شرایط این مزایده داشته و بعضا خواستار توقف برگزاری آن بودند.

در همان زمان مسوولان این دو نهاد صنفی در مصاحبه با رسانه‌ها اعلام کردند از اعضای خود خواسته‌اند در این مزایده شرکت نکنند، همزمان یازدهم اردیبهشت‌ماه 87 معاون اول رئیس جمهور طی بخشنامه‌ای اعلام کرد كه همه دستگاه‌های اجرایی دولتی و موسسات عمومی غیردولتی به جز صدا و سیما و نیروهای مسلح باید ارتباطات ماهواره‌یی و مخابراتی خارج از کشور خود را از طریق وزارت ارتباطات و فن‌آوری اطلاعات تأمین کند. این بخشنامه اعلام محدودیت جدیدی برای فعالان بدون مجوز در عرصه VOIP بود.

برندگان مزایده VOIP نهایتا از سوی شرکت زیرساخت در شهریورماه 87 معرفی شدند. شرکت‌های تراشه سبز، ضحی کیش و پیشگامان کویر یزد كه در همان ابتدا با صدور اطلاعیه‌ای به شرکت‌های VOIP پیشنهاد همکاری دادند که ظاهرا شركت زیرساخت در مقابل این پیشنهاد هیچ‌گونه دخالتی نکرد و به این شرکت‌ها اعلام كرد ما با سه شرکت طرف هستیم.

هشدار زیرساختی به شركت‌ها

شركت ارتباطات زیرساخت چند بار به تمامی شركت‌های فعال درعرصه VOIP اعلام كرد كه نشانی IP خود را به شركت ارتباطات زیرساخت ارسال كنند. بدین ترتیب تمامی شركت‌های ISP ،PAP و دیگر شركت‌هایی كه مجوز VOIP ازسازمان تنظیم مقررات و یا دیگر شركت‌های وابسته به شركت مخابرات ایران دریافت كرده‌اند باید ضمن ارسال مجوز و تمامی مدارک و مستندات فعالیت خود، نشانی IP خود را نیزبه منظور شناسایی در شبكه تا تاریخ 15 فروردین ماه 88 به اداره كل مهندسی عملیات وهماهنگی شبكه دیتا شركت ارتباطات زیرساخت، اعلام می‌كردند.

پس از آن در اطلاعیه دیگر شركت زیرساخت عنوان شد كه کدهای ارتباطی برندگان مزایده VOIP شركت زیرساخت تماس بین‌الملل محسوب می‌شود و از این رو در صورت محدودیت تماس بین‌الملل برروی هر خط تلفن محدودیت تماس با کدهای VOIP نیز بر این شماره‌ها اعمال می‌شود.

بر این اساس خطوط تلفن مشترکان مسکونی، سازمان‌ها، ارگان‌ها و شماره‌ها و وزارتخانه‌ها و ... که سرویس بین‌الملل (دو صفر) آن‌ها مسدود است، کدهای دسترسی VOIP بین‌الملل 020، 030 و 040 نیز برای آن‌ها مسدود خواهد شد.

همچنین در خبرها آمده بود كه مدیرعامل شركت زیرساخت به تمامی كاربران سرویس VOIP هشدار داد هر چه سریع‌تر نسبت به استفاده از كارت‌های تلفن اینترنتی كه از شركت‌های مختلف خریداری كرده‌اند اقدام كنند، چرا كه امكان مسدود شدن سرویس شركت‌های فعال در این حوزه در هر لحظه وجود دارد.

چرا تلفن اینترنتی گران شد؟

اما شرکت‌های دیگر فعال در عرصه VOIP در اواخر خردادماه 88 اعلام کردند که از 28 خردادماه سرویس آن‌ها قطع شده است؛ آن‌ها با اشاره به به حجم دو تا دو و نیم میلیارد تومانی بازار مکالمات اورجینیشن در ایران، اعلام کردند به این ترتیب با قطع سرویس‌هایشان خسارت زیادی دیده‌اند، این در حالی بود که می‌گفتند تنها سه پیمانکار زیرساخت می‌توانند سرویس مناسبی ارائه دهند.

در حال حاضر برخی شرکت‌های VOIP با همکاری با یکی از شرکت‌های برنده مزایده - پیمانکار زیرساخت - به فعالیت خود ادامه می‌دهند. این در حالی است که به گفته مشتركان شماری از این شرکت‌ها، قیمت‌های خود را به بهانه این همکاری تا سه برابر افزایش دادند.

تا اینكه اخیرا تعرفه جدید هر دقیقه استفاده ازسیستم VOIP پس از جلسات مشترك با سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی و به پیشنهاد شركت ارتباطات زیرساخت 100 ریال تعیین و اعلام شده است، این پیشنهاد در كمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات در 18 مردادماه جاری تصویب و در نهم شهریورماه به شركت ارتباطات زیرساخت ابلاغ شده است.

اما پس از آن مسوول كمیسیون اینترنت سازمان نظام صنفی رایانه‌یی استان تهران مدعی شد كه قیمت هر دقیقه استفاده از سیستم VOIP، بر اساس مصوبه 18مردادماه كمیسیون تنظیم مقررات صد ریال است كه ازسوی زیرساخت و اپراتورهای آن اعمال نمی‌شود، شركت زیرساخت تاكید كرده است كه اجرایی شدن این مصوبه نیازمند تعیین راهکار مالی- اداری و تنظیم الحاقیه در قرارداد بین شرکت ارتباطات زیرساخت و سه پیمانکار مربوط به VOIP است و هم‌اکنون تدوین الحاقیه قرارداد در دستور کار این شرکت قرار دارد.

در هر حال تقابل شركت ارتباطات زیرساخت و شركت‌های ارایه كننده خدمات تلفن اینترنتی معترض ادامه داشته و زیرساخت دیگر شركت‌ها كه خارج از جریان سه شركت‌ منتخب فعالیت دارند را غیرقانونی می‌داند و این سوال وجود دارد كه آیا باید برای حل نقاط مبهم در این جریان منتظر مزایده بعدی و انتخاب شركت‌های جدید پیمانكار شركت زیرساخت برای ارایه این سرویس باشیم؟