هر چند شاید برخی عزیزان با دیدن تیتر فوق و پرداختن به موضوع دلهره آور زلزله تهران نویسنده را به "نفوس بد زدن" متهم کنند اما واقعیت آن است که این نوع نگاه به موضوع چیزی از زیانهای این خطر بالقوه که در کمین پایتخت است نمی‌کاهد و توجیه کم‌کاری و کم فکری ما نمی شود. از قدیم گفته اند احتیاط شرط عقل است.

شبکه مخابراتی و نقش سازنده‌ای که در کاهش خطرات و زیانهای ناشی از زلزله می‌تواند داشته باشد دستمایه این نوشتار است که امید است مفید واقع شود.

زلزله آرام اما هشدار دهنده اخیر تهران، بار دیگر ضرورت، اهمیت و فوریت تصمیم­گیری و اجرای دقیق، هوشمندانه و پویا در مدیریت بحرانهای ناشی از حوادث غیر مترقبه طبیعی را به ما یادآوری کرد.. اهمیت مجموعه فعالیت­های اجرایی و تصمیم‌گیری‌های درست و سریع مدیریتی و سیاسی در لحظات اولیه بحران‌های طبیعی، به حدی است که علاوه بر اینکه از بروز بسیاری از فجایع انسانی جلوگیری می­کند، می­تواند به رفع چالش­های مختلف بحران مانند کاهش ضایعات و خسارات، جلوگیری از وقفه زندگی، تولید خدمات، حفظ محیط زیست، و بالاخره ترمیم و بازسازی خرابی‌ها؛ کمک شایانی نماید.

در این راستا،‌ سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران، تلاش­های فراوانی به­ منظور هماهنگی سازمان­های متولی در هر فعالیتِ مدیریت بحران، را به انجام رسانده است. از مهم­ترین این اقدامات، می­توان به ایجاد و مدیریت 20 کمیته­ تخصصی، متشکل از نمایندگان کلیه سازمان­های مسئول مدیریت بحران شهر تهران، اشاره نمود که یکی از آنها کمیته ارتباطات و فناوری اطلاعات است که نمایندگان شركت مخابرات ایران، شركت مخابرات استان تهران، واحد مخابرات نیروی انتظامی،  معاونت فن­آوری، ارتباطات و اطلاعات ستاد مشترك سپاه، واحد مخابرات ارتش، اداره كل مخابرات شهرداری، واحد مخابرات جمعیت هلال احمر در آن عضویت دارند.

در این بین، امکان برقراری ارتباط یکپارچه و پایدار بین تمامی سازمان­ها و عناصر درگیر و مردم، همچون یک حلقه نجات در زنجیره ارزش مدیریت بحران است که نبود یا ضعف عملکرد آن، منجر به تشدید بحران و عدم توانایی در کنترل شرایط حساس و حیاتی پیش­آمده می­شود. عملیات مهار بحران و فوریت‌های عملیاتی، بایستی کاملا تخصصی و مستقل ولی در عین حال هماهنگ و متمرکز باشد.

با توجه به ضریب نفوذ شصت و سه درصدی تلفن همراه در کشور، می­توان با اطمینان تصور نمود که هر خانواده به نحوی امکان دسترسی به شبکه تلفن همراه را دارد تا بتواند وضعیت خود را در شرایط اضطراری به گروه­های امدادرسان اعلام نماید. بنابراین وجود بستر ارتباطی بدون سیم پایدار و بدون قطعی، احتمال زنده ماندن بسیاری از آوارگان را به حداکثر ممکن خواهد رساند. لازم به ذکر است که کیفیت واقعی خدمات تلفن همراه را باید در بدترین شرایط که همان بحرانهاست، ارزیابی و مورد سنجش قرار داد.

برای تحقق این موضوع، ضروری است تا کمیته ارتباطات و فناوری اطلاعات، فراتر از یک کمیته تخصصی و مستقل عمل نموده و به عنوان بازیگر اصلی در برقراری ارتباط دائمی و یکپارچه با سایر حلقه­های اساسی زنجیره ارزش، نقشی اثربخش­تر ایفا نماید.

بالابردن کیفیت خدمات تلفن همراه در شرایط اضطراری،‌ توانایی مدیریت بحران مبتنی بر پیامک و MMS، تلاش در قطع نشدن بسترهای زیرساخت ارتباطات کشور، راه­اندازی شبکه­های با ساختار غیر ثابت و نامتمرکز «Mobile ad hoc» و «Short Live» در مکان­هایی که امکان برقراری ارتباط معمولی میسر نیست، ایجاد یک سامانه اطلاع­رسانی و ارتباطی یکپارچه و متمرکز با تمامی سازمان­ها و نیروهای مسوول، حداقل انتظارات منطقی از این حلقه طلایی نجات است تا بتوان امید داشت به جای وجودِ بحران مدیریت به علت نبود ارتباط یکپارچه و پایدار، مدیریت بحران را به معنای واقعی خود و در عمل،‌ تحقق بخشید.