تله‌کام دهم علاوه بر مدیران و کارشناسان مخابراتی ایران و مردم عادی، امسال مهمانان ویژه‌ای هم داشت. زوج‌های خوشبختی که بعضی‌هایشان برای انتخاب سفره عقد و تشریفات مراسم عروسی به نمایشگاه می‌رفتند، سری هم به مخابراتی‌ها می‌زدند.

امسال تله‌کام از الکامپ جدا شد تا در جنجالی‌ترین روزهای نمایشگاه بین‌المللی تهران، تنها باشد؛ تنهایی که در تعداد بازدیدکنندگان نیز به چشم آمد و حتی دو اپراتور تلفن‌همراه با حدود 45 میلیون مشترک، نتوانستند آن را جبران کنند.

اما موضوع مهم امسال، تنهایی تله‌کام، غیبت مدیران عامل دو اپراتور تلفن همراه و حتی اجاره یک سالن کامل توسط همراه اولی‌ها  نبود.

موضوع، تسویه حسابی بود که در روز دوم نمایشگاه به جنگی تمام عیار تبدیل شد. شاید از همان روز اول و جریان‌های افتتاحیه همه باید می‌فهمیدند که تله‌کام دهم با دوره‌های قبلی فرق دارد.

سالی که نکوست

در همان روز اول، خبرنگاران ساعتی را منتظر ورود وزیر ارتباطات و فناوری اطلاعات برای افتتاح نمایشگاه ماندند. این اولین مراسم افتتاحیه رضا تقی‌پور بود که به نظر هم نمی‌رسد کسی از آن راضی باشد.

تقی‌پور آمد، در حالی که محافظانش تلاش بسیاری می‌کردند او را از گزند هر اتفاقی در امان بدارند. اتفاقی که معلوم نبود چه می‌توانست باشد و چرا پیش از این برای وزرای قبلی رخ نداده بود. همین پارسال بود که محمد سلیمانی در روزهای ابتدایی آذر ماه به نمایشگاه بین‌المللی تهران رفت و تله‌کام و الکامپ را جداگانه افتتاح کرد. گرچه با سرعت بسیاری بین غرفه‌ها دوید، اما جایگاهی هم برای گفت‌وگو با خبرنگاران تعیین شده بود که به سادگی اصحاب رسانه بتوانند دورش حلقه بزنند و سوال بپرسند. یکی دو باری هم محافظ وزیر، بی‌سر و صدا و خیلی مودبانه از خبرنگاران خواست، پشت سر وزیر نروند. اما این‌بار، محافظان وزیر جدید با دیدن خبرنگاران، نگران جان او شدند و تلاش کردند فاصله تقی‌پور و خبرنگاران را هرچه بیشتر کنند؛ تلاشی که چندان هم مفید فایده نبود.

قبل از آن‌که وزیر به جایگاه مخصوص برسد، روابط عمومی خیلی زود خط قرمزها را مشخص کرد. خطوطی که معلوم نشد از جانب وزیر تعیین شده‌اند یا روابط عمومی تشخیص داده نزدیک شدن به آن‌ها ممنوع است. البته خبرنگاران هم تا حدودی همراهی کردند و کسی از موضوع پارازیت‌ها حرفی نزد. اما بالاخره یک نفر وارد حریم ممنوعه شد و از محدودیت پهنای باند اینترنت برای مشترکان خانگی پرسید. این‌جا بود که مدیرکل روابط عمومی وزارتخانه لب ورچید و با چشم و ابرو تلاش کرد به آن خبرنگار بفهماند نباید این سوال را مطرح کند. اما دیگر دیر شده بود. تقی‌پور به سوال‌ها پاسخ گفت و در برابر اعتراض مطبوعاتی‌ها به رفتار روابط عمومی از آن‌ها خواست انتقادات و پیشنهادات خود را مطرح کنند. اما به کجا و چگونه؟

ولی همه آن‌چه در روز اول گذشت، تنها موج کوچکی بود در برابر سونامی روز دوم.

صبح روز دوم

صبح روز دوم نمایشگاه، وقتی غرفه‌داران برای حضور در محل کار خود به نمایشگاه بین‌المللی تهران رفتند، با درهای بسته مواجه شدند. خیلی زود، مدیران و خبرنگاران و مردم نیز به جمع آن‌ها پیوستند تا به اتفاق، شاهد نادرترین رخداد تاریخ نمایشگاه بین‌المللی تهران باشند.

روز واقعه

اردیبهشت ماه امسال وقتی محمود احمدی نژاد تصمیم گرفت شرکت سهامی نمایشگاه‌های بین‌المللی تهران را بابت رد دیون دولت به سازمان تامین اجتماعی نیروهای مسلح واگذار کند، هیچ‌گاه گمان نمی‌کرد اتفاقی در حد و اندازه‌های آن‌چه یک‌شنبه هفته پیش رخ‌داد، در انتظارش باشد.

انتشار خبر واگذاری نمایشگاه به ساتا، خیلی زود با واکنش منفی بخش خصوصی روبه‌رو شد و حتی اتاق بازرگانی استان تهران هیاتی را برای پیگیری موضوع، تشکیل داد. همه نگاه‌ها به سمت وزارت بازرگانی رفت که می‌توانست متهم اصلی این مساله باشد، اما این وزارتخانه که آن روزها سید مسعود میرکاظمی را در راس خود می‌دید، از موضوع ابراز بی‌اطلاعی کرد. شاید فعالان بخش خصوصی در آن زمان خیلی هم سخنان وزارت بازرگانی را باور نکرده بودند، اما گذشت زمان نشان داد اهالی ساختمان همسایه سفارت عراق، راست می‌گفتند.

یک هفته پیش از آغاز نمایشگاه تله‌کام، اولین نشانه‌های بحران آشکار شد. وزارت بازرگانی و ساتا در یک روز، دو مدیرعامل برای شرکت سهامی نمایشگاه‌ها معرفی کردند. این مساله چنان عجیب بود که شب نشده، خبرگزاری مهر به نقل از منابع آگاه اعلام کرد احمدی‌نژاد واگذاری نمایشگاه به ساتا را لغو کرده است. فردای آن روز این خبر تایید شد و گرچه ساتا با انتشار متن معامله انجام شده میان وزارت اقتصاد و دارایی و خود، تلاش کرد خبر را بی‌اثر کند، اما نتوانست.

اما علیرغم انتشار این خبر و تایید آن از سوی رییس هیات عامل سازمان خصوصی‌سازی، عباس قلی‌زاده همچنان به عنوان مدیرعامل منصوب شده از سوی ساتا در نمایشگاه بین‌المللی تهران، حضور می‌یافت تا آن‌که روز یک‌شنبه اول آذر 1388 فرا رسید.

صبح آن روز درهای نمایشگاه بسته شد و همگان گمان کردند کار، کار ساتایی‌ها است. حتی خبرگزاری‌های رسمی هم همین گمان را منعکس کردند، اما این‌طور نبود و وزارت بازرگانی درها را بسته بود تا کار را یکسره کند.

خبرهایی که به بیرون نمایشگاه می‌رسید، چندان امیدوارکننده نبود اما شنیده‌ها از زخمی شدن حداقل یک نفر به ضرب چاقو حکایت داشت.

بعد از دو ساعت، سرانجام درها باز شدند ولی ساختمان اداری نمایشگاه همچنان بسته ماند. ساعتی بعد، بر همگان آشکار شد. عباس قلی‌زاده- مدیرعامل شرکت نمایشگاه‌های بین‌المللی تهران- (منصوب شده از سوی ساتا) توسط حراست وزارت بازرگانی به بیرون از نمایشگاه منتقل شده بود و حال نمایشگاه در دست وزارت بازرگانی بود.

به دنبال این اتفاقات، ساتا همچنان خود را مالک نمایشگاه معرفی کرد و اما کاظم اکبرپور- مدیرعامل نمایشگاه‌های بین‌المللی تهران- (منصوب شده از سوی وزارت بازرگانی) به خبرگزاری مهر، گفت: کار در نمایشگاه هم اکنون روال عادی خود را دارد و حتی یک نفر هم از نیروهای سازمان تامین اجتماعی نیروهای مسلح (ساتا) در حال حاضر در نمایشگاه حضور ندارند.

به دنبال اتفاقات روز یک‌شنبه و سخنان مسوولان وزارت بازرگانی، مدیرعامل سازمان تامین اجتماعی نیروهای مسلح لازم دید در جمع خبرنگاران سخن بگوید.

سردار می‌گوید

سردار سرتیپ دوم پاسدار حسین دقیقی- مدیرعامل سازمان تامین اجتماعی نیروهای مسلح- در جمع خبرنگاران، گفت: من فرمانده جنگ بودم. حالا یکی دوتا کوچولو جلوی ما را بگیرند، برایم سخت بود. من در زمان جنگ در کردستان فرمانده بودم. اگر امروز مقاومت نکردیم، چون نمی‌خواستیم درگیر شویم. به هر ترتیب همه این‌ها ثبت شده و تاریخ قضاوت می‌کند...

او گفت: ما که چاقوکشی ندیدیم، اما این حرکت‌ها یعنی چی؟ ما باید چه کار می‌کردیم؟ باید 150 نفر آدم جمع می‌کردیم و جواب می‌دادیم؟ البته با تماس مسوولان قرار شد نیروهای ما نمایشگاه را بدون هیچ‌گونه درگیری ترک کنند. ما معتقد بودیم این مشکل نباید از طریق انتظامی حل شود.

سردار دقیقی ادامه داد: ما قصد درگیری نداشتیم و حرکت ما برخلاف آنچه تصور می‌شد که جزو نیروهای مسلح هستیم و لشگرکشی می‌کنیم، ضدتشنج بود و از نیروها خواستیم درگیر نشوند. اگرچه کتک خوردیم اما هیچ نگفتیم. به بچه‌ها گفتم نشان دهید که بازاری هستید و درست عمل کنید. راه‌حل هر موضوعی را از طریق خودش پیگیری می‌کنیم. دقیقی افزود؛ برخلاف آنچه در برخی رسانه‌ها تیتر کردند، این حراست وزارت بازرگانی بود که با حدود 100 تا 150 نفر به نمایشگاه آمدند و حرکت‌هایی را انجام دادند اما تدبیر ما در برابر این حرکت‌ها آن بود که به هیچ عنوان درگیر نشویم، تا تنش برطرف شود. وزارت بازرگانی با افرادی که آورده بود، درهای نمایشگاه را بستند و اجازه ندادند مردم تا دو ساعت وارد نمایشگاه شوند.

موج‌ها خوابیده‌اند

به هر صورت داستان نمایشگاه تله‌کام امسال به اتمام رسید؛ داستانی که شاید تا مدت‌ها نقل محافل باشد. اما به نظر می‌رسد اگر دعوا بر سر مالکیت نمایشگاه تا این حد بالا نمی‌گرفت، تله‌کام امسال چندان هم در خبرها نمی‌آمد. گویی همگان می‌دانستند در روزهایی که هوای تهران ناگهان سرد شد، بخاری از تله‌کام بلند نخواهد شد. این موضوع را می‌توان در نوع رفتار مدیران ارتباطی کشور نیز مشاهده کرد. مدیرعامل همراه اول در بزرگ‌ترین رویداد مخابراتی ایران به حج رفت و مدیرعامل ایرانسل به زیارت عتبات عالیات.