تلفن همراه

رقابت برندها در بازار خاموش

 

م.ر.بهنام رئوف - دنیای اقتصاد : بازار تلفن همراه این روزها حال خوشی ندارد. نه فروشی، نه خریدی، نه مشتری‌ای و نه حتی بازدیدکننده‌ای!. در شرایطی که تمام برندهای جهانی هم‌اکنون در رقابتی تنگاتنگ با یکدیگر قرار داشته و هر ماه گوشی‌هاي جدیدی را روانه بازار مي‌کنند، اما اینجا به‌رغم عرضه گوشی‌هاي جدید مانند ماه‌ها و سال‌هاي گذشته خریدار چندانی نیست. دلیل هم واضح و روشن است. نوسان قیمت ارز باعث شده تا طرفداران این بازار فعلا انگیزه‌ای برای خرید نداشته باشند.

جالب است بدانید که به گفته نمایندگان و واردکنندگان قانونی زمانی که قیمت ارز رو به افزایش باشد به‌رغم تصور جمعی کاهش فروش، اما فروش گوشی افزایش مي‌یابد. البته دلیل این افزایش فروش ایجاد یک بار روانی روی خریداران است؛ چرا که آنها از ترس این موضوع که شاید روند افزایش ارز بر گران شدن قیمت‌ها در آینده تاثیر داشته باشد سریع‌تر تصمیم به خرید مي‌گیرند. اما این شرایط هنگامی که نرخ ارز در نوسان قرار گرفته و روزی افزایش و فردایش کاهش یابد، روندی معکوس به خود مي‌گیرد؛ چرا که خریداران به این بهانه که ممکن است خرید فرداهایشان ارزان‌تر از امروزشان باشد از خرید در این بخش صرف نظر مي‌کنند.
اما جدا از حاشیه‌هاي این چنینی حاکم بر بازار این روزها تفاوت زمانی عرضه یک گوشی جدید در بازارهای جهانی با بازار ایران در بهترین حالت چند روز و در بدترین حالت تنها دو هفته خواهد بود. به جز عرضه گوشی‌هاي جدید و به روز، نمایندگان قانونی هم هرچند اندک اما همچنان در بازار فعال بودند و گهگاهی هم اقدام به عرضه برندهای جدید مي‌كردند.

یک برند جدید با گارانتی قدیم
در بین گوشی‌هاي موجود در بازار چند سالی است که برندهای چینی هم به چشم مي‌خورند. البته این چینی‌ها با آن چینی‌هاي بدون اسم یا کپی‌هاي برابر اصل و دو و سه سیم کارت بسیار متفاوت است. زد تی ای و هوواوی جزو دو برند جدید در بازار تلفن همراه هستند که از قضا توانسته اند سهم بسزایی هم در بازارهای جهانی به خود اختصاص دهند. بر خلاف تصور موجود مبنی بر بازار کاربران میلیاردی چین، اما به‌عنوان مثال و بنا به گفته نماینده ایرانی شرکت هوواوی 75 درصد از فروش این شرکت در اروپا و آمریکا بوده است و نه در چین.
رضا آقایی نیا، مدیر بخش گوشی‌هاي هوواوي در ایران که به تازگی و طی یک نشست خبری از آغاز همکاری مشترک این برند با پارس مایکروتل خبر داده، مي‌گوید: این روزها ضریب نفوذ هوواوی در بخش خدمات مخابراتی با رشدی بی‌سابقه روبه‌رو بوده است، به‌طوری که هم‌اکنون در جهان از هر سه نفر یک نفر به نوعی از خدمات هوواوی استفاده مي‌کند یا از گوشی تلفن همراه یا تجهیزات مخابراتی موجود در شبکه‌هاي تلفن همراه. او مي‌گوید: همین امر باعث شده تا امروز هوواوی بعد از اریکسون دومین شرکت مطرح مخابراتی جهان محسوب شود. آقایی نیا مي‌گوید: تا ابتدای تیرماه امسال سهم هوواوی از بازار گوشی جهانی 6 درصد بوده است و این در حالی است که این برند در سال 2011 بالغ بر 150 میلیون گوشی در سراسر جهان فروخته است.
براساس ادعای آقایی نیا، هوواوی تمام تلاش خود را به کار گرفته است تا پایان سال 2015 به عنوان برترین تولیدکننده تلفن همراه در جهان شناخته شود.
پیمان وشکینی، مدیر بازاریابی پارس مایکروتل که قرار است از این پس یکی از عرضه کنندگان و ارائه‌دهندگان خدمات پس از فروش گوشی‌هاي هوواوی باشد مي‌گوید: ما برای تمام سلیقه‌هاي موجود درایران و از قیمت 60 هزار تومان یا یک میلیون تومان گوشی خواهیم داشت. او تاکید مي‌کند که به زودی این برند مي‌تواند ضریب نفوذ تلفن‌هاي همراه هوشمند در کشور را افزایش داده و همچنین قرار است در آینده نزدیک علاوه بر گوشی، لوح‌هاي فشرده این برند هم روانه بازار ایران شود. شرکت پارس مایکروتل اما تا یک سال پیش نماینده انحصاری گوشی‌هاي سامسونگ در ایران بود. شاید به همین دلیل هم باشد که صحبت‌هاي عنوان شده توسط مایکروتلی‌ها شباهت بسیار زیادی با برنامه‌ها و اهداف سامسونگی‌ها داشته باشد. با این حال اما وشکینی مي‌گوید این شرکت همچنان نماینده سامسونگ است.اگر اندکی بخواهیم به سابقه پارس مایکروتل اشاره کنیم باید از ایراتل اغاز كنيم. شرکتی که آغازکننده فعالیت نوکیا در ایران بود اما بعدها و با اعطای نمایندگی‌هاي بیشتر نوکیا به سایر شرکت‌هاي ایرانی تصمیم گرفت شرکتی تحت نام پارس مایکروتل راه‌اندازی کرده و قید محصولات نوکیا را زده و به فروش رقیب این برند رو آورد. تاریخ مدام در حال تکرار است. این بار پارس مایکروتل قرار است گوشی‌هاي برندی را در بازار توزیع کند که یکی از مدعیان کسب جایگاه سامسونگ در بازارهای جهانی است.
ناگفته نماند که هوواوی دو سال گذشته در بازار ایران حضور داشته است. هر چند که شنیده مي‌شود بسیاری از شرکت‌هاي ارائه دهنده خدمات پس از فروش قصد گرفتن نمایندگی انحصاری این شرکت را داشتند اما به هر حال شرکت یاس یکی دیگر از عرضه کنندگان گوشی‌هاي هوواوی در بازار است.

تعویض بازیگران بازار
نوکیا در چند سال گذشته سیاست ارائه گارانتی یا خدمات پس از فروش یکپارچه را در دستور کار خود قرار داده بود. همین امر باعث شد تا گارانتی‌هاي ارائه شده در ایران هم یکپارچه شده و همه تحت نام گارانتی نوکیا قرار گیرند. سیاستی که بعدها توسط برخی دیگر از برندها نیز به کار گرفته شد. این کار نوکیا که همزمان با افزایش تعرفه واردات تلفن همراه در کشور بود باعث شد تا شرکت‌هاي قدیمی و همکار نوکیا از ادامه تجارت با این شرکت صرف نظر کنند.ایراتل اولین شرکت ایرانی همکار نوکیا بود. این شرکت در سال‌هاي اولیه عرضه سیم کارت به بازار ایران در بخش تجهیز شبکه مخابراتی ایران از یکسو و واردات گوشی‌هاي نوکیا به ایران فعالیت مي‌کرد. فعالیت ایراتل سال‌هاي سال ادامه داشت تا اینکه در نهایت و بدون هیچ سر و صدایی چند سال پیش متوقف شد. همزمان با توقف فعالیت‌هاي ایراتل صاحبان این شرکت اقدام به تاسیس شرکت پارس مایکروتل کردند. ایراتلی که اولین توزیع‌کننده رسمی نوکیا بود این بار با پارس مایکروتل اولین توزیع‌کننده رسمی گوشی‌هاي سامسونگ شد. شاید همان زمان و از شم اقتصادی مالک ایراتل سابق و مایکروتل فعلی شرایط امروز نوکیا قابل پیش بینی بود.
با خروج رسمی نوکیا از بازار ایران این روزها شنیده مي‌شود که گارانتی و خدمات پس از فروش یکپارچه نوکیا هم در حال جمع آوری است. این درحالی است که نوکیایی‌ها پیش از خروج از ایران گفته بودند که همچنان به ارائه خدمات پس از فروش خود ادامه خواهند داد. اما امروز شنیده مي‌شود که هر کدام از توزیع کنندگان این برند قصد دارند گارانتی خود را ارائه دهند. به این ترتیب به نظر مي‌رسد که به زودی در بین گوشی‌هاي نوکیا یك گارانتی پرشیا وطنی، کمال و ارکان ارتباطات شکل خواهد گرفت. اما از سوی دیگر در بازار مشاهده مي‌شود که فروشندگان با سابقه و اصلی نوکیا این بار در حال تغییر دکوراسیون فروشگاه‌هاي خود و جايگزين سر در مغازه‌ها به نام سامسونگ با گارانتی پارس سامتل هستند. پارس سامتل چند ماهی است که به عنوان یکی از فروشندگان سامسونگ کار خود را در بازار شروع کرده و به نظر مي‌رسد توانسته خیلی سریع جای خود را در بین فعالان بازار باز کند.

طلوع مجدد سامسونگ
سامسونگ اما روزهای اولیه حضورش در بازار ایران را با پارس قائم تجربه کرد. تجربه‌ای که در آن زمان به دلیل حضور وسیع و قدرتمند نوکیا همواره با ضعف همراه بود. بعدها و با تعطیلی ایراتل و شکل‌گیری پارس مایکروتل، پارس‌قائم از عرضه گوشی‌هاي سامسونگ کناره‌گیری کرد و پارس مایکروتل به عنوان تنها عرضه کننده گوشی‌هاي سامسونگ شناخته مي‌شد. اما بعد از مدتی سامسونگی‌ها تصمیم به افزایش تعداد نمایندگان فروش خود گرفتند. اول، ایده ارتباطات سام به سامسونگی‌ها پیوست و قرار شد این شرکت تنها بخشی از گوشی‌هاي هوشمند را روانه بازار کند. چند هفته‌ای از اعلام حضور این شرکت نگذشته بود که یک نماینده جدید هم در بخش گوشی‌هاي سامسونگ اعلام حضور کرد. پارس سامتل، به عنوان سومین نماینده فروش گوشی‌هاي سامسونگ معرفی شد.

شرکتی همه فن حریف
پارس سامتل اما اسمی نزدیک به پارس کامتل داشت. پارس کامتل از جمله شرکت‌هاي فعال در حوزه گوشی است که تا به حال تنها در بخش گوشی‌هاي نوکیا فعالیت نکرده است. این شرکت هم‌اکنون تنها گوشی‌هاي سونی‌اریکسون و اچ تی سی را روانه بازار مي‌کند. پارس کامتل در ابتدا کار خود را با گوشی‌هاي سونی اریکسون و موتورولا آغاز کرد. بعد به سراغ اچ تی سی رفت و بعد از آن توزیع و گارانتی گوشی‌هاي ال‌جی را به عهده گرفت. در یک دوره زمانی در نظر داشت گوشی‌هاي زد تی ای را روانه بازار کند اما در این بخش موفق نبود پس به سراغ آلکاتل رفت اما چون آلکاتل در بین کاربران ایرانی با اقبال روبه‌رو نشد عرضه آن را هم محدود کرد. مدتی گارانتی گوشی‌هاي آی فون اپل را به‌عهده گرفت که در نهایت آن را هم واگذار شرکتی کرد که مدعی داشتن نمایندگی رسمی از اپل بود!. گوشی‌هاي ال‌جی اما هم‌اکنون با دو گارانتی یاس و مانا تل در بازار عرضه مي‌شود.
یاس علاوه بر گوشی‌هاي ال‌جی عرضه بخش زیادی از گوشی‌هاي اچ‌تی‌سی را هم برعهده دارد. سونی‌اریکسون هم که از ابتداي سال ميلادي با نام سونی موبایل به بازار عرضه مي‌شود هم‌اکنون توسط پارس کامتل و نیکاتل به بازار عرضه مي‌شود. پیش از این و در زمانی که هنوز سونی و اریکسون از هم جدا نشده بودند سیتادل هم عرضه و خدمات پس از فروش این برند را در بازار در اختیار داشت، اما فعالیت این شرکت هم بعد از افزایش تعرفه واردات گوشی به تدریج کمرنگ و کمرنگ‌تر شد.


​​